درمان ایدز با نانوپزشکی: از ایده تا عمل

محققان دانشگاه لیورپول در نظر دارند تا با انجام مطالعه‌ای جدید، گامی بزرگ در جهت درمان‌های موجود ایدز توسط نانوتکنولوژی برداشته و دسترسی به آن‌‌ها را بهبود بخشند. در این تحقیق که به رهبری پروفسور داروساز، دکتر Andrew Owen، و شیمی‌دان مواد، پروفسور Steve Rannard صورت گرفت، عملکرد نانوتکنولوژی برای بهبود دارورسانی در بیماران مبتلا به ایدز بررسی شد.


مقاله مرتبط: آن‌چه لازم است از ایدز بدانید


نانوتکنولوژی، علم تولید مواد در اندازه‌ی اتمی، مولکولی و فرامولکولی است. اصطلاح نانوپزشکی به معنی بهره‌گیری از نانوتکنولوژی برای پیشگیری و درمان بیماری‌های انسانی می‌باشد. این شاخه‌ی جدید پتانسیل و توانایی ایجاد تحولی عظیم در زمینه‌ی علوم پزشکی را داراست. در حال حاضر نیز تأثیر خود را روی تعدادی از روش های تشخیصی و درمانی کلینیکی موجود در سراسر جهان اعمال کرده است.

اهداف مطالعه

در حال حاضر، درمان موجود برای HIV نیازمند مصرف روزانه‌ی دوزهای خوراکی از داروهای HIV است. چنین مصرف خوراکی مزمنی، دارای پیچیدگی‌ها و مشکلاتی است که در نتیجه‌ی استفاده‌ی گسترده از داروها در جمعیت‌هایی با شرایط گوناگون ایجاد می‌شود و نهایتاً باعث مقاومت درمانی و عدم پاسخگیری مناسب می‌شود.

ایدز
مشکلات درمان‌های فعلی ایدز

ارزیابی اخیر بیماران مبتلا به ایدز نشان دهنده‌ی تمایل افراد برای استفاده از جایگزین‌های درمانی مبتنی بر نانوپزشکی در صورت آشنایی با مزایای آن‌هاست. تلاش‌های تیم تحقیقاتی دانشگاه لیورپول نیز بر پایه‌ی ایجاد و توسعه‌ی درمان‌های خوراکی جدید با استفاده از نانوذرات دارویی جامد (Solid drug nanoparticles or SDN) است که بتوانند جذب دارد در بدن را افزایش داده و باعث کاهش دوز مصرفی داروها و درنتیجه هزینه‌ی آن‌ها شوند. این کار می‌تواند تأثیر به سزایی در استفاده از بودجه‌ی تخصیص یافته‌ی مشخص برای درمان تعداد بیشتری از بیماران داشته باشد.

محدودیت دسترسی به درمان‌های بیماری ایدز

هم اکنون، هیچ درمان خوراکی بر پایه‌ی درمان‌های نانوپزشکی برای جمعیت‌های مبتلا به ایدز وجود ندارد و دسترسی به داروهای معمول استفاده‌شده نیز بسیار محدود است.  به عنوان مثال، درروش‌های موجود فعلی برای درمان ایدز در کودکان، از ترکیبات گوناگونی برای ایجاد تجمع بالای اتانول با هدف محلول‌سازی lopinavir، یک ضد ویروس با حلالیت کم، استفاده می‌شود که برای کودکان بسیار خطرناک است. اما با استفاده از روش طراحی‌شده توسط دانشمندان لیورپول، مبتنی بر استفاده از نانوداروها، آن‌ها موفق شدند درمانی نوآورانه با قابلیت پراکنده‌سازی آب برای بیماری ایدز ارائه کنند که نیاز به استفاده از الکل در درمان کودکان آلوده به HIV را از بین می‌برد.


مقاله مرتبط: محققان ایدز، نزدیک‌تر از هر زمان برای کشف درمان!


قابلیت استفاده‌ی گسترده

پروفسور اوون درباره‌ی این مطالعه می‌گوید:

مزایای این مطالعه‌ی بین رشته‌ای به زودی بر همگان آشکار خواهد شد. راهکار ما پتانسیل غلبه بر چالش‌ها و موانع پیش‌روی روش‌های درمانی فعلی است. از جمله کاهش دوز برای رسیدن به کارایی مناسب داروها و نیاز مبرم به ترکیبات دارویی مناسب‌تر برای کودکان. استراتژی جدید طراحی‌شده، امکان استفاده از آن در سایر زمینه‌های بالینی را به محققان می‌دهد.

بدون شک، توسعه‌ی چنین روش‌هایی، گامی بزرگ در جهت مقابله با بیماری ایدز خوهد بود.